( 15 ψήφοι )

Jack Sparrow pirateΕλληνικά (gamato - greek-fun - steki) και ξένα torrent sites κλείνουν, forums μηνύονται, οι Ρώσοι απαιτούν πλέον... διαβατήριο για να δώσουν  domain names, τα καινούργια παιχνίδια απαιτούν να είστε συνδεδεμένος 24 ώρες το 24ώρο στο internet έστω και αν παίζετε single-player, την ώρα που οι δισκογραφικές ενώ  προωθούν τον νόμο των... τριών λαθών (ή χτυπημάτων αν θέλετε), ταυτόχρονα θέλουν να έχουν την δυνατότητα να... ρίχνουν μια ματιά στα περιεχόμενα του υπολογιστή μας. Ω μπαμπά, τι κόσμος!

Πριν πολλά χρόνια σε μια στήλη του cineek.gr είχα γράψει ένα άρθρο σχετικά με την πειρατεία και για το αν σκοτώνει την μουσική. Όλως περιέργως το συγκεκριμένο άρθρο έγινε αρκετά δημοφιλές, ίσως γιατί απηχούσε την φωνή της λογικής μέσα σε ένα κλίμα παραλογισμού και παραπληροφόρησης. Ας ξεκινήσουμε λοιπόν να αναλύουμε ένα προς ένα όλα τα θέματα που αφορούν τα ψηφιακά πνευματικά δικαιώματα.

 

Η πειρατεία στην μουσική

Η πειρατεία σκοτώνει τη μουσική (?)Θα αντιγράψω λίγο από τον εαυτό μου και το παλαιότερο μου άρθρο, για να πω τα πιο σημαντικά κομμάτια όσον αφορά την πειρατεία μουσικής. Η πειρατεία της μουσικής δεν είναι κάτι νέο - όλοι το ξέρουμε. Υφίσταται, από την εποχή της κασέτας έως την εποχή του mp3.  Γιατί λοιπόν η πειρατεία δεν "σκοτώνει" την μουσική; Ιδού μερικά καλά επιχειρήματα:

α) Διότι πειρατεία είχαμε από την εποχή της κασέτας πριν 2 δεκαετίες. Δεν είδαμε καμιά μουσική να πεθαίνει τότε – ούτε και τώρα..

β) Διότι η πειρατεία είναι ένα παρασιτικό φαινόμενο που έχει πολύ μικρή σχέση με τις πωλήσεις: Την εποχή που το “πειρατικό” Napster ανθούσε, στην Αμερική οι πωλήσεις CD, είχαν αύξηση και αυτές... Ψιλά γράμματα!

γ) Διότι μέσω της πειρατείας προωθούνται τραγουδιστές και συγκροτήματα. Κανείς δεν αγόρασε κάτι στα τυφλά, και η πειρατεία είναι προθάλαμος για μια νόμιμη αγορά...

δ) Διότι αυτό που θα αγοράσει κάποιος από τον “μαύρο” (συγνώμη για το σχόλιο – απλά είναι πλέον κομμάτι της καθομιλουμένης) μάλλον ποτέ δεν θα το αγόραζε αυθεντικό – άρα πάλι καλό κάνει στην σάπια μουσική βιομηχανία..

ε) Διότι όπως και να το κάνουμε, ακόμη και να ήταν τόσο “φονική” η πειρατεία, δεν θα σκότωνε την μουσική, αλλά τις μουσικές βιομηχανίες!! Δεν καταλαβαίνω γιατί αυτοί οι άνθρωποι πιστεύουν πως η μουσική είσαι συνυφασμένη με τις φάμπρικές τους. Εσείς πιστεύετε πως αν κλείσουν το μαγαζάκι τους, θα σταματήσουν να τραγουδούν οι καλλιτέχνες και να λαλούν τα αηδόνια;;

Εν ολίγοις και για να ανακεφαλαιώσουμε, η πειρατεία στην μουσική είναι ένας καταπληκτικός τρόπος να διαφημιστεί το προϊόν. Το ότι "με το CD αυξήθηκε ραγδαία η πειρατεία" δεν λέει εν τέλει και τίποτα απολύτως και να το γιατί: Όταν ακόμη υπήρχε το βινύλιο, το κόστος παραγωγής και διάθεσης του, ήταν πολλαπλάσιο από αυτό του CD, λόγω τρόπου παραγωγής, του όγκου και του βάρους. Με την έλευση του CD λοιπόν, οι δισκογραφικές "προστάτες" της μουσικής, την ίδια ώρα που μείωναν στο απειροελάχιστο τα έξοδα τους, αύξαναν και την τιμή του προϊόντος!! Το CD ήταν πιο ακριβό από το καημένο το βινύλιο λόγω.. ποιότητας ήχου (κάτι που φυσικά δεν ισχύει - ως γνωστόν έχει κατώτερη ποιότητα ήχου με την χρήση ενός αξιοπρεπούς συστήματος αναπαραγωγής). Στην Ελληνική πραγματικότητα δε, οι "δίσκοι" Ελλήνων καλλιτεχνών είναι ποιο ακριβοί, λόγω της "μικρής αγοράς"!

Ποιος λοιπόν, ελέγχει όλη αυτή την αισχροκέρδεια; Κανείς! Βαπτιζόμενο ως "πνευματικό προϊόν",  ο δίσκος πωλείται με εξωφρενικό κέρδος. Ο καλλιτέχνης, παίρνει πολύ λιγότερα από το 7-12% του κέρδους (προσοχή: Του κέρδους, όχι της τιμής). Στην πραγματικότητα, μεγάλη μερίδα Ελλήνων καλλιτεχνών δεν βγάζει παρά ελάχιστα λεφτά από τον δίσκο. Απλά πάει με τα νερά των δισκογραφικών γιατί αυτές τους προωθούν στα media, ώστε να έχουν την ευκαιρία του κέρδους από συναυλίες και τα events.

Τι λέει το τεφτέρι; Με έναν πρόχειρο υπολογισμό, αν η κατασκευή/μεταφορά ενός CD κοστίζει 0,5-1,5€ ανά τεμάχιο,  και τα έξοδα παραγωγής κοστίζουν άλλα 2€ για 50.000 τεμάχια, τότε στο CD των 20€, ο "μικρός" καλλιτέχνης θα αποκομίσει  γύρω στο.. 1,32€ κέρδος, ενώ η δισκογραφική θα έχει κέρδος γύρω στα 15€!!!!

Το μεγαλύτερο ψέμα δεν είναι όμως αυτό! Το μεγαλύτερο ψέμα είναι πως κάποιοι μιλάνε για απώλειες εκατομμυρίων ευρώ, κάτι που όπως είπαμε και πιο πάνω δεν ισχύει, γιατί αυτός που θα αγοράσει από τον πλανόδιο το CD του.. Βαρ-Βαρ για 3€, πασιφανώς δεν θα έδινε ποτέ 15€ για να αγοράσει το "αυθεντικό"! Επιπρόσθετα, ψεύδονται όταν μιλάνε για.. χαμένους φόρους και για.. χαμένες θέσεις εργασίας. Οι ευαισθησίες αυτές είναι αστείες, αφού αν άνοιγε ο τζίρος απλά θα άνοιγαν τα.. κέρδη και όχι οι νέες θέσεις εργασίας!

Διαπρεπής έρευνα στην Αμερική πριν μερικά χρόνια κατεδείκνυε πως οι.. κατά παραγγελία έρευνες των δισκογραφικών που ανέφεραν απώλειες εκατομμυρίων λόγω της πειρατείας, ήταν (πιθανότατα σκοπίμως) εσφαλμένες!

Όσον αφορά τους καλλιτέχνες, στο εξωτερικό μπορούμε να συναντήσουμε "καλλιτέχνες" τύπου Metallica, που ενώ παρακαλούσαν να ακούσουν και να αντιγράψουν τα τραγούδια τους όταν ήταν άσημοι, αργότερα εμφανίστηκαν με κουστούμια στα δικαστήρια για να κλάψουν που τους κλέβουν την μουσική τους. Αντίθετα, υπάρχουν καλλιτέχνες όπως οι Radiohead που τα λένε χύμα - όπως και άλλοι γνωστοί rockers! Στην Ελλάδα από την άλλη, δεν νομίζουμε πως υπάρχει καλλιτέχνης που μπορεί να πάει κόντρα στους στάβλους της Heaven και των άλλων δισκογραφικών-προωθητών.

Τέλος, ας μας εξηγήσει ο νομοθέτης, αφού η RIAA και οι εν Ελλάδι wannabes τσιρίζουν πως η πειρατεία είναι το ίδιο με την κλοπή, τότε γιατί όταν συλλάβουν έναν ατυχή που έχει 10 αντιγραμμένα τραγούδια στο mp3 player του, του ζητάνε 10.000€  το κομμάτι αποζημίωση; Είδατε πολλές φορές να πιάνουν ληστή στην τράπεζα και να του ζητάνε για τα 100.000€ που έκλεψε, να επιστρέψει 1.000.000.000€;; Γιατί η δικαιοσύνη δεν αντιτίθεται στον στυγνό εκφοβισμό και εκβιασμό των δισκογραφικών;

Οι δισκογραφικές θέλουν να πουλάνε και να βγάζουν λεφτά από τον αέρα, ασχέτως ποιότητας, ασχέτως λογικής. Δεν τους νοιάζει η ανεργία (που ευαγγελίζονται) δεν τους νοιάζουν οι φόροι που χάνει το κράτος, απόδειξη αυτού η ανάγκη τους να πουλήσουν όσο το δυνατόν περισσότερη on-line μουσική (ακολουθώντας τα βήματα αυτών που μήνυσαν πριν δύο περίπου δεκαετίες). Δεν θέλουν λειτουργικά έξοδα, δεν θέλουν ενδιάμεσους, δεν θέλουν τίποτα. Και τίποτα αξίζουν να πάρουν έως ότου σεβαστούν τον πολίτη και τον καταναλωτή.


Η πειρατεία στις ταινίες και τις τηλεοπτικές σειρές

Με την αύξηση των ταχυτήτων στο Internet (σε συνδυασμό με τους νέους αποδοτικούς αλγορίθμους συμπίεσης), η πειρατεία ταινιών, σειρών και υποτίτλων έγινε ένα αγαπημένο χόμπι για εκατομμύρια χρήστες - έστω και αν πολλοί από αυτούς δεν τις.. παρακολουθούν ποτέ! Η πειρατεία οπτικοακουστικών εκπομπών είναι η τελευταία μάστιγα του internet, καθώς έπρεπε να ωριμάσουν αρκετές τεχνολογίες (broadband συνδέσεις, mp4 αλγόριθμοι, hi-def, ισχυροί υπολογιστές που να συγχρονίζουν υπότιτλους), ώστε το πρόβλημα να αρχίσει να χτυπά την πόρτα των παραγωγών.

Αν θέλουμε να μιλήσουμε λίγο για πολιτική, είναι ίσως ειρωνικό πως η παγκοσμιοποίηση που το καπιταλιστικό σύστημα οραματίζεται, είναι η αιτία του χάους που επικρατεί με την πειρατεία ταινιών και τηλεοπτικών σειρών. Όταν μια σειρά που παίζεται στην Αμερική, "ανεβαίνει" στο internet σε δύο ώρες από την προβολή της, και σε τέσσερις ώρες υπάρχουν και δωρεάν υπότιτλοι, τότε το σύστημα χάνει. Χάνει ο παραγωγός, χάνει και ο "τοπικός" αναμεταδότης που βλέπει πως μια μερίδα του κοινού του, έχει δει την σειρά που αυτός θα έβγαζε στον αέρα μετά από μία σαιζόν! Το ίδιο συμβαίνει και με τα DVD και τα Blu-Ray, που ενώ έχουν ενσωματωμένη προστασία και "περιοχές" (regions) ώστε να μην μπορεί π.χ. κάποιος στην Ασία να δει ένα DVD που προορίζεται για την Ευρώπη, στην ουσία η πειρατεία ακυρώνει και καθιστά τα κλειδώματα ως έναν ακόμη λόγο για τους χρήστες να παρανομήσουν, αντί να περιμένουν την παραγωγό εταιρεία να κυκλοφορήσει τον τίτλο της χώρα τους!

Επειδή δε τα οπτικοακουστικά μέσα είναι ουσιαστικά "μίας χρήσης" (σε αντίθεση με τα τραγούδια), η χασούρα είναι και μεγάλη και σίγουρη.


Software: Η πειρατεία στα παιχνίδια

Call of Duty

Η κατάσταση όσον αφορά τα παιχνίδια στο PC (αλλά και στις παιχνιδομηχανές) έχει περισσότερες ομοιότητες με αυτήν των οπτικοακουστικών μέσων: Το παιχνίδι είναι πάνω-κάτω λογισμικό μίας χρήσης ή έστω περιορισμένου χρόνου. Άρα αν κάποιος το βρει πειρατικό, δύσκολα μετά θα το αγοράσει (όχι πως αυτό είναι αδύνατο).

Στα διάφορα warez sites ή στα .nfo αρχεία των τύπων που διακινούν στα σπαστήρια, θα δείτε συχνά σχόλια του τύπου "αν σας αρέσει αγοράστε το". Αυτά είναι ελαφριές μπούρδες αφού αν ήθελε κάποιος να δοκιμάσει ένα παιχνίδι απλά θα μπορούσε να κατεβάσει το νόμιμο και δωρεάν demo.

Ακριβώς αυτή η ευπάθεια των παιχνιδιών στην πειρατεία, έχει ωθήσει τις εταιρείες κατασκευής παιχνιδιών σε απίστευτα - σχεδόν φασιστικά - μέτρα! Έτσι, από ένα απλό CD-key πήγαμε στις on-line ενεργοποιήσεις και από εκεί, στο πιο σκληρό δρόμο, στο τρέχων DRM!

Εταιρείες όπως η Steam (που ουσιαστικά λειτουργεί ως ενδιάμεσος μεταξύ κατασκευαστή παιχνιδιού και χρήστη), κλειδώνουν τα παιχνίδια ώστε να μην παίζουν αν δεν είστε συνδεδεμένος στο internet ώστε να γίνεται ο έλεγχος αυθεντικότητας συνεχώς! Το ίδιο συμβαίνει και στα παιχνίδια της UBISoft (Assassins Creed 2, Silent Hunter), όπου μάλιστα πριν ένα μήνα ή κάτι, hackers έκαναν DoS επίθεση στους servers της UBI και κατάφεραν αυτό που επιδίωξαν - να "ρίξουν" το σύστημα, να μην μπορεί να παίξει κανείς τα παιχνίδια της UBISoft για κάποιες ημέρες και να καταδείξουν με τον πιο πειστικό τρόπο  το πόσο λάθος είναι το DRM.

Κάποιες "φωτεινές" αναλαμπές  είναι πως με την σύνδεση online μπορείτε να έχετε μόνιμα το προφίλ σας αποθηκευμένο στο internet, ώστε σε περίπτωση format του υπολογιστή σας, να μην χάνετε τις ρυθμίσεις ή τα επιτεύγματα σας (κάτι καλοδεχούμενο π.χ. στο MW2 σε σχέση με το CoD4). Η Blizzard επίσης θα δημιουργήσει ένα αντίστοιχο σύστημα για το StarCraft II, ενώ η πλήρης απελευθέρωση του SC1 από την προστασία αντιγραφής (με πρωτοβουλία της ίδιας της εταιρείας) κρίνεται θετική.

Παρ' όλες τις θετικές προσπάθειες των εταιρειών, το πρόβλημα είναι δισεπίλυτο. Από την μία το να "εισβάλλουν" στους υπολογιστές μας και να απαιτούν συνεχή σύνδεση στο internet είναι βάναυσο και φλερτάρει στα όρια του παράνομου. Από την άλλη, π.χ. πριν λίγες ημέρες, οι crackers μετά από δύο μήνες, έσπασαν και το δυνατότερο κλείδωμα του Assassin's Creed 2, δείχνοντας πως δεν υπάρχει τελειωτική λύση στο θέμα και προσφέροντας παράλληλα ποιο.. ποιοτικό προϊόν σε σχέση με το αυθεντικό που υπόκειται στους περιορισμούς που προαναφέραμε.

Τέλος θα πρέπει να παραθέσουμε ένα ενδιαφέρον στοιχείο: Πολλές εταιρείες έχουν φύγει από τον χώρο των παιχνιδιών για PC διότι παρά την τεράστια αγορά, υπάρχει και τεράστια πειρατεία. Από την άλλη όμως, το πιο πολυαντεγραμμένο παιχνίδι του 2009 ήταν το Modern Warfare II... κάτι που δεν απέτρεψε τον κατασκευαστή από το να πουλήσει εκατομμύρια αυθεντικά αντίτυπα, με κέρδος που αυτή τη στιγμή ξεπερνάει το ένα δισεκατομμύριο δολάρια! Εικάζεται δε, πως η εκτεταμένη πειρατεία του Modern Warfare I, βοήθησε κατά πολύ τον δεύτερο τίτλο!


Software: Λειτουργικό σύστημα

Microsoft logoΣτο θέμα πειρατείας του λειτουργικού συστήματος -δηλαδή των Windows- τα πράγματα είναι πιο πολύπλοκα. Η Microsoft κατέχει το μονοπώλιο, κάτι ιδιαίτερα άδικο για τον καταναλωτή, και να το γιατί: Το Linux (που είναι δωρεάν) παρέχει το 99% (ή 200% κατ' άλλους) των δυνατοτήτων που προσφέρουν τα Windows. Ο μέσος χρήστης όμως δεν μπορεί να τρέξει linux λόγω του ιδιότυπου μονοπωλίου των mainstream προγραμμάτων που τρέχουν μόνο σε Windows. Από αυτή την άποψη, τα Windows θα έπρεπε να διανέμονται δωρεάν έως ότου η βιομηχανία να επιλέξει να υποστηρίξει πλήρως και ένα δεύτερο λειτουργικό σύστημα. Φυσικά κάτι τέτοιο δεν θα γίνει μάλλον ποτέ ή τουλάχιστον όχι σύντομα. Παρόλα αυτά, η πειρατεία των Windows είναι ένα μακρύ θέμα συζήτησης με πολλά παρακλάδια.

Παράδειγμα "περίεργης" πολιτικής: Η Microsoft πουλάει άδειες των Windows οι οποίες ισχύουν μόνο για έναν νέο υπολογιστή (οι γνωστές OEM), και που δεν είναι μεταφέρσιμες. Θα πρέπει δε, να υπάρχει κολλημένο το αυτοκόλλητο πάνω ή στα πλάγια του πύργου ώστε να καθίσταται νόμιμη η χρήση της άδειας. Το ότι το ΣΔΟΕ ή τα άλλα ελεγκτικά όργανα του κράτους (θεωρητικά) ακολουθούν αυτόν τον κανόνα, δείχνει κατ' αρχάς την υποτέλεια τους. Είναι σαν να λέει το ΙΚΕΑ πως για να αγοράσουμε έπιπλα, θα πρέπει στην γωνία δεξιά να κολλάμε το σήμα της IKEA. Κατόπιν έρχεται η εφορία και ελέγχει αν όντως τηρήσαμε την συμφωνία μας με την ΙΚΕΑ! Πλην του παραπάνω τραγελαφικού, το ότι η OEM άδεια δεν είναι μεταφέρσιμη είναι επίσης αστείο (φυσικά οι νομικοί της Microsoft  έχουν διπλοκλειδώσει τις χαραμάδες). Αν θελήσετε τώρα να αγοράσετε μία άδεια των Windows που να είναι "μεταφέρσιμη", τότε η Microsoft θα σας ζητήσει να αποκτήσετε την "Retail" έκδοση των Windows, μια έκδοση που κοστίζει διπλάσια χρήματα για το ίδιο προϊόν, λόγος για τον οποίο και σχεδόν κανείς δεν την αγοράζει - εις γνώση φυσικά της Microsoft η οποία όμως έτσι δένει χειροπόδαρα τον καταναλωτή!

Άλλο αστείο είναι η "αμνηστία" των πειρατών με αγορά ειδικής άδειας από την Microsoft που νομιμοποιεί τις κόπιες! Ο γραφών είναι σίγουρος πως αυτή η πολιτική φλερτάρει με το παράνομο και είναι 100% ανήθικη από την άποψη πως αν η Microsoft γνωρίζει κάποιον που πειρατεύει, θα έπρεπε να τον καταγγείλει στις αρχές και όχι  να τον καλύπτει και να προσπαθεί να βγάλει κέρδος από αυτόν (ως γνωστόν το κράτος χάνει επίσης από την πειρατεία -  από διαφυγόντα κέρδη φορολόγησης του κατασκευαστή και από το ΦΠΑ). Είναι λίγο αντιφατικό από την μία η Microsoft να οδύρεται (και αυτή) για τα διαφυγόντα κέρδη του δημοσίου και από την άλλη, όταν αγοράζουμε έναν νέο υπολογιστή, το τιμολόγιο παροχής υπηρεσιών (έτσι τιμολογείται το λογισμικό) να έχει μετατραπεί σε.. δελτίο αποστολής-τιμολόγιο. Ποιος και πόσο κερδίζει από αυτό το λογιστικό μαγείρεμα άραγε;

Επιστρέφοντας στο θέμα μας, πολλοί είναι αυτοί που υποστηρίζουν πως η ίδια η Microsoft έμμεσα ωθεί και αυτή τους χρήστες στην πειρατεία: Όταν μια OEM άδεια κοστίζει 70€+ΦΠΑ για το μαγαζί του κυρ. Κώστα, αλλά για τον κυρ. Mega Κώστα κοστίζει 50€ και για την κυρ-Acer η OEM(Act) άδεια κοστίζει 25€ (τυχαία νούμερα), τότε είναι φυσικό η κυρ-Acer να είναι πιο ανταγωνιστική από τον κυρ. Κώστα, ο οποίος για να παραμείνει ανταγωνιστικός στην εμπορεία υπολογιστών, απλά πουλάει πειρατικά.

Τέλος, ο ρυθμός αλλαγών του Λ/Σ είναι επίσης ένας εκβιαστικός μοχλός πίεσης. Παράδειγμα: Ένας χρήστης, δεν θέλει  να αλλάξει τα Windows XP με Vista. Από την άλλη, οι σύγχρονες κάρτες γραφικών και τα παιχνίδια, υποστηρίζουν τα νέα πρότυπα DirectX10 και 11. Η Microsoft από την πλευρά της, δεν δημιούργησε βιβλιοθήκες DirectX10 ή το 11 για τα Windows XP, εκβιάζοντας τον καταναλωτή που αγόρασε την κάρτα γραφικών, να μεταπηδήσει στο επόμενο λειτουργικό της! Ένα πρότυπο-δυνατότητα που τυποποιείται από μια ολόκληρη βιομηχανία, θα έπρεπε να διανέμεται δωρεάν και να είναι διαθέσιμο για όλους - αλλά με το σημερινό μονοπώλιο, αυτό είναι αδύνατον να συμβεί. ActiveX, Sliverlight, DirectX  κ.α., αποτελούν καθαρά proprietary τεχνολογίες που σκοπό έχουν να ωθήσουν τον καταναλωτή στην αποκλειστική χρήση των Windows. Όσο δε για την διαδικασία ενεργοποίησης ή το Genuine Advantage πρόγραμμα της Microsoft (που σχεδόν εκβιαστικά εγκαθίσταται στους υπολογιστές μας για να τους ελέγξει αν είναι νόμιμοι), αποτελούν το μαστίγιο της συμμόρφωσης.


Software: Προγράμματα

AutocadΠριν κάτι δεκαετίες, σε περιοδικό του χώρου της πληροφορικής, η εταιρεία που έφτιαχνε το WordPerfect καυχιόταν σε διαφήμιση πως κατείχε το 51% της αγοράς επεξεργαστών κειμένου. Μια αγορά την οποία κέρδισε η Microsoft και το Office, με έναν απλό τρόπο:  Με την κατάχρηση της δεσπόζουσας θέσης της ως παραγωγός των Windows ώστε να προωθεί την δική της σουίτα (Microsoft Office) και φυσικά με την πειρατεία του προϊόντος της! Η Microsoft μη έχοντας μερίδιο στην αγορά, δεν είχε κανένα πρόβλημα να βλέπει το Office να κοπιάρεται. Άλλωστε είχε τόσες άλλες πηγές εσόδων που δεν την ένοιαζε η χασούρα.

Με την επιμονή της Microsoft και φυσικά με την βοήθεια της πειρατείας, το Office επικράτησε στην αγορά σουιτών γραφείου, το οποίο φυσικά πλέον υπόκειται στους ίδιους ελέγχους γνησιότητας με τα Windows, τόσο από την Microsoft όσο και από τους... κρατικούς λειτουργούς!

Ένα άλλο γεγονός;: Καθώς πολύ λίγα πράγματα έχουν αλλάξει στις σουίτες γραφείου, ένα άλλο πρόγραμμα - το OpenOffice, άρχισε να κερδίζει τρομερό έδαφος, με αποτέλεσμα η Microsoft από την μία να φωνάζει πως αγαπάει την xml  και από την άλλη να δημιουργεί ένα.. δικό της xml format, ώστε να κόψει την συμβατότητα με τους ανταγωνιστές. Και εδώ λοιπόν, επιβεβαιώνεται πως ισχύει το ότι  οι χρήστες δεν έχουν εμμονή με την Microsoft ή το Word και το Excel, οι χρήστες έχουν εμμονή με την τυποποίηση και την συμβατότητα.

Δυστυχώς, αυτά τα δύο χαρακτηριστικά είναι που καταστρέφουν την αγορά και που μετατρέπουν την πειρατεία σε όπλο για τους κατασκευαστές που το στρέφουν προς τον ανταγωνισμό και μετά προς τον ίδιο τον πειρατή όταν πλέον το προϊόν έχει μετατραπεί σε μονοπώλιο. AutoCAD, Adobe Reader documents, CorelDraw, Photoshop, είναι σίγουρα κορυφαία προγράμματα, αλλά αν υπήρχε συμβατή και δωρεάν εναλλακτική σε αυτά, οι χρήστες δεν θα τα αντέγραφαν κατά κόρον. Για όσους δε πουν πως "κανείς δεν είναι υποχρεωμένος να χρησιμοποιήσει Photoshop ή AutoCAD για την δουλειά του", προφανώς δεν γνωρίζουν πως στους τομείς π.χ. της μακέτας και των τυπογραφείων, το Photoshop αποτελεί μονόδρομο, όπως είναι και το AutoCAD στους πολιτικούς μηχανικούς. Προκειμένου να έχουμε ελευθερία, χρειαζόμαστε εναλλακτικά προγράμματα (έστω και με μικρότερες  δυνατότητες) συμβατά με τα καθιερωμένα και πανάκριβα πακέτα που κυκλοφορούν σήμερα στην αγορά.

Κάτω από το πρίσμα λοιπόν του ότι η πειρατεία π.χ. χρησιμοποιήθηκε για να καθιερωθεί το AutoCAD ως defacto πρότυπο για τους μηχανικούς, πώς μπορούμε να ζητάμε από αυτούς να πληρώσουν τα σπασμένα του μονοπωλίου; Γιατί να πρέπει να "σκάσει" 3.000€ ο κάθε ένας ξεχωριστά για να ασκήσει το επάγγελμά του; Αυτό μοιάζει με ψηφιακή δικτατορία και εκβιασμό!


Δάσκαλε που δίδασκες

SoundForge

Είναι δυνατόν, μια εταιρεία που έχει πολεμήσει την πειρατεία όσο καμία άλλη, να χρησιμοποιεί πειρατικά προγράμματα; Και όμως! Κάπου στο 2004, ένα μέλος του cracking group με το όνομα "Radium" αποκαλύπτει πως στο CD των Windows XP, υπήρχαν 9 μουσικά (wav) αρχεία, που είχαν δημιουργηθεί με.. σπασμένη έκδοση του Sound Forge 4.5! Και εσύ μητέρα, Microsoft;


Δάσκαλε που δίδασκες #2

PixelΠολλοί θα θυμούνται ίσως τις ωραίες εποχές του περιοδικού Pixel, που συνόδευσε τους "οικιακούς υπολογιστές" στην άνοδο και στην πτώση τους. Το θέμα είναι πως από κάποιο σημείο και μετά, κάποιοι συντάκτες και κυρίως η εκδοτική εταιρεία, μετατράπηκαν από πειρατές σε υπέρμαχους του copyright. Ο γραφών θυμάται πολύ καλά άρθρο για ιούς στην Amiga, που ανέφερε ρητά πως οι συντάκτες χρησιμοποιούσαν κατά κόρον πειρατικά παιχνίδια (και ειδικά το Test Drive και ένα δεύτερο).

Οι ίδιοι αυτοί άνθρωποι μετά από κάποια χρόνια, άλλαξαν στρατόπεδο και από πειρατές μετατράπηκαν σε πολέμιους και κυνηγούς των πειρατών. Έτσι κατά καιρούς και πριν το κλείσιμο του περιοδικού, διαβάζαμε άρθρα κατά της πειρατείας, φωτογραφίες ανθρώπων κατηγορούμενων για πειρατεία να ποζάρουν στις στήλες του περιοδικού, κατευθυνόμενα άρθρα κατά κονσόλων-"μαϊμού", και γενικά μια εξόφθαλμη υποστήριξη προϊόντων, χώρων και "ιδεών". Ήταν μάλλον πολλά τα λεφτά, Άρη...


Δάσκαλε που δίδασκες #3

H Viacom είναι άλλη μια... ειρηνική εταιρεία μέλος τεραστίων ομίλων. Ως ιδιοκτήτης copyright δεκάδων εκατομμυρίων ωρών τηλεοπτικού και κινηματογραφικού υλικού, η Viacom το 2008 μήνυσε την Google και το YouTube για ένα δισεκατομμύριο ευρώ, λόγω του ότι στους servers της YouTube υπήρχε ανεβασμένο υλικό που ανήκε στην Viacom.

Φυσικά το αστείο είναι πως και η ίδια η Viacom, όχι μόνο προέτρεψε χρήστες στην πειρατεία, αλλά έχει "δανειστεί" υλικό που έχουν ανεβάσει χρήστες, και το έχει μεταφέρει στους δικούς της servers, προσθέτοντας μάλιστα και διαφημίσεις, βγάζοντας δηλαδή κέρδος από κάτι που ανήκει σε τρίτους, ενώ ακόμη και η ίδια... ανέβασε copyrighted δικό της υλικό στο YouTube. Να ένα ενδιαφέρον βίντεο:


Οι αντιφάσεις γύρω από τα πνευματικά δικαιώματα

Apple Steve JobsΤο 2003 η SCO μηνύει την IBM για παράνομη εισαγωγή κώδικα του Unix στο Linux σε μια κίνηση που κατά μερικούς ήταν μια προσπάθεια να βγάλει χρήματα και κατ' άλλους μια sponsored προσπάθεια να αποθαρρυνθεί η ευρεία χρήση του Linux ειδικά από μεγάλες εταιρείες. Για όσους δε, θεωρούν πως τα πράγματα είναι ξεκάθαρα και πως υπάρχει άσπρο και μαύρο, θα αναφέρουμε μόνο πως η IBM είναι ο μεγαλύτερος patent holder στον κόσμο, και παρόλα αυτά είναι παράλληλα και ο μεγαλύτερος developer του (δωρεάν) Linux, πασιφανώς γιατί η IBM στο πρόσωπο του τελευταίου, βρήκε το νέο όπλο ενάντια στην Microsoft, μετά την παταγώδη αποτυχία του OS/2.

Αυτό δεν είναι το μοναδικό παράδειγμα αμφιλεγόμενων επιχειρημάτων και επιχειρηματικών πράξεων: Η ξακουστή σε όλους μας Apple, είναι γνωστό πως χτίζει μερικά από τα πιο "κλειστά" συστήματα (είτε μιλάμε για τα iMac είτε για το iPhone και τις εφαρμογές του). Κυριολεκτικά οι άνθρωποι θέλουν να έχουν έλεγχο σε οτιδήποτε φτιάχνεται για τα μηχανήματα τους, συν το γεγονός πως δημιουργούν "ειδικό" υλικό ακόμη και εκεί που δεν υπάρχει (π.χ. μια πιστοποιημένη μνήμη για Apple που ενώ είναι ίδια με αυτή ενός PC, κοστίζει 3 φορές περισσότερο). Ο CEO λοιπόν της Apple Steve Jobs, τέλη Απρίλη του 2010, δήλωνε σε επιστολή του πως δεν ενσωμάτωσαν το flash πρότυπο (της Adobe) στο iPhone γιατί μεταξύ άλλων, είναι... propientary τεχνολογία και πως προτιμούν την... open HTML5! Ένα κομμάτι της δήλωσης έχει ως εξής:

"Υποστηρίζει ακόμα ότι η ανάπτυξη νέων διαδικτυακών προτύπων καθιστά πλέον περιττή μια τεχνολογία
η οποία ελέγχεται από μια συγκεκριμένη εταιρεία."

Ναι, αυτά τα λένε οι δημιουργοί του Quicktime, του iPhone, ή του Firewire πρότυπου (που ζητούσαν υπέρογκα ποσά για να επιτρέψουν σε τρίτους να το ενσωματώσουν στα PC, αναγκάζοντας την Intel να στραφεί στο USB πρότυπο). Πραγματικά είναι αστείο το πως την μία το copyright και οι πατέντες είναι άγια και ιερά, και την αμέσως επόμενη στιγμή, διαβολικά και απεχθή.


Θολό το τοπίο του copyright

Ας  πάμε στην μουσική. Οι εταιρείες στην εκεί βιομηχανία, έχουν θεσπίσει κάποιους κανόνες, για το πότε μια μελωδία θεωρείται αντιγραφή ενός τραγουδιού. Αυτό όμως δεν είναι κάτι χειροπιαστό!  Ακόμη χειρότερα στο software, που εδώ και χρόνια ο ένας κατασκευαστής αντιγράφει τον άλλον. Π.χ. τα Windows έχουν κατηγορηθεί για αντιγραφή του περιβάλλοντος της Apple, όπως και η Apple για αντιγραφή άλλων κατασκευαστών. Αν πιάσουμε δε τα θέματα πατεντών θα ξεφύγουμε τελείως και θα χρειαστούμε τουλάχιστον άλλες πέντε σελίδες και αρκετά χαρτομάντιλα, καθώς υπάρχουν απίστευτες καταστάσεις -π.χ. εταιρείες που θέλουν το.. copyright επειδή αποκωδικοποίησαν πρώτες το ανθρώπινο γονιδίωμα!! H Nokia μηνύει την Apple, η Apple την Nokia, η Intel την AMD, η AMD την Intel, η Rambus όλους τους κατασκευαστές μνήμης και όλοι οι κατασκευαστές μνήμης την Rambus.. Μηνύσεις και αλληλοκατηγορίες που σπάνια επιλύονται από τον δικαστή παρά με εξωδικαστικό συμβιβασμό. Αυτά όμως αφορούν τις.. ενδο-εταιρικές ατασθαλίες. Ο καταναλωτής από την άλλη, ούτε χρόνο, ούτε πνευματικά αποθέματα, ούτε χρήματα διαθέτει για να μπει σε μια τέτοια διαδικασία. Και ας το παραδεχτούμε: Όλοι είναι και είμαστε κάπου παράνομοι. Έχοντας χρόνια επαφή με το αντικείμενο, μπορώ να πω πως στους 10 υπολογιστές, οι 9,92 έχουν κάτι που δεν έπρεπε να υπάρχει εκεί, από παράνομο office, παράνομο WinZip, ένα mp3, ένα βιντεάκι. Άρα θεωρητικά όλοι χρωστάμε εκατοντάδες χιλιάδες ευρώ σε κάποιον copyright holder! Απλά γελοίο...


Πίσω στην Ελληνική πραγματικότητα

Η πειρατεία σήμερα στο internet διακινείται είτε μέσω peer-to-peer δικτύων (torrents) είτε μέσω direct downloads (rapidshare, megaupload, κτλ). Η Ελληνική πραγματικότητα είναι κάπως περίεργη. Ενώ λοιπόν έχουμε στην Ελλάδα ένα σώμα δίωξης ηλεκτρονικού εγκλήματος που πραγματικά χαιρόμαστε για την απόδοση του (π.χ. στην σύλληψη ατόμων για διακίνηση παιδικής πορνογραφίας), από την άλλη υπάρχει... υπερβάλλον ζήλος, όταν αυτό κυνηγάει υπαλλήλους και έφηβους, κλείνοντας sites με κατηγορίες που σε κανένα δικαστήριο στην Ελλάδα ή στο εξωτερικό δεν μπορούν να σταθούν και που έχουν ως μοναδικό σκοπό την τρομοκράτηση των επίδοξων μιμητών. Για το τι ισχύει ή το τι θα ισχύσει στο μέλλον, κανείς δεν μπορεί να γνωρίζει. Προς το παρόν η μάχη ανάμεσα στα δύο στρατόπεδα (κάτοχοι πνευματικών δικαιωμάτων και υπέρμαχοι ανθρώπινων δικαιωμάτων) μεταφέρεται στα έδρανα του Ευρωκοινοβουλίου, με την "πρωτοβουλία" της Γαλλίας να αποτελεί σημείο διχασμού για τους Ευρωπαίους εταίρους.


Πειρατεία: Υπάρχει λύση;

ΠειρατείαΠοιος είπε πως η πειρατεία είναι πρόβλημα για να χρειάζεται λύση; Το να υποστηρίζουμε πως η πειρατεία πρέπει σώνει και καλά να περιοριστεί δραστικά σε σχέση με το αυθεντικό υλικό για το καλό των καταναλωτών, είναι σαν να υποστηρίζουμε πως το άζωτο πρέπει να περιοριστεί δραστικά στην ατμόσφαιρα σε σχέση με το οξυγόνο για το καλό των ανθρώπων. Καλό το οξυγόνο, αλλά μια σπίθα είναι αρκετή για να αποδείξει πως ο λογισμός είναι λάθος!

Η πειρατεία πρέπει να περιορίζεται έως έναν ικανοποιητικό βαθμό - αυτό είναι γεγονός. Αλλά δεν πρέπει να δαιμονοποιείται και να γίνεται η αιτία  για την ταλαιπωρία των καταναλωτών ούτε και αφορμή για την καταστρατήγηση των αξιών και των θεμελιωδών ανθρωπίνων δικαιωμάτων!

δημοψήφισμα

Νέα επικαιρότητας: Ποιότητα ή ποσότητα;