( 14 ψήφοι )

7.1-amd-ryzen

Σε αυτό το άρθρο θα παρουσιάσουμε την συναρμολόγηση και τα παραλειπόμενα του πρώτου μας Ryzen συστήματος που συνοδεύεται από μερικά πληθωρικά περιφερειακά όπως το καταπληκτικό Samsung M.2 960 Evo των 500GB! Είστε έτοιμοι για τόση ταχύτητα;

Το σκεπτικό

(για όσους βαριούνται να διαβάζουν! :D)

Ο προκάτοχος του Ryzen συστήματος που παρουσιάζουμε, ήταν ένας Core i7-3820 πάνω σε ένα s2011 board. Συγκρίνοντας λίγο τις επιδόσεις η αναβάθμιση στον Ryzen 1600 δεν μοιάζει εκ πρώτης όψεως ως αναγκαία.

Και όμως. Δεν είναι τόσο η ωμή ισχύς του επεξεργαστή, είναι όλα τα άλλα τριγύρω του. Είναι οι σύγχρονες DDR4 μνήμες, οι USB3.1 gen2 θύρες  και κυρίως το M.2 slot.

Όσοι λ.χ. έχετε διαβάσει προηγούμενα άρθρα θα θυμάστε πως τα M.2 drives έχουν θέματα με παλαιότερα boards και χρειάζονται πατέντες, πατέντες που σε γενικές γραμμές δεν είναι ούτε ευχάριστες ούτε εγγυημένες.

Το configuration 

7.2-amd-ryzen-parts

Τα χαρακτηριστικά του υπολογιστή που χτίσαμε έχουν ως εξής:

  • Επεξεργαστής: AMD Ryzen 1600, 6cores, 12 threads
  • Μητρική: Asus Prime B350-Plus
  • Μνήμη: Patriot Viper 16GB (2x8GB kit) DDR4 2400MHz
  • Αποθήκευση: Samsung 960 Evo M.2 500GB
  • Κάρτα γραφικών: Asus GTX1050Ti OC 4GB GDDR5

Όλα τα παραπάνω μπήκαν σε ένα ταπεινό Corsair κουτί, μαζί με ένα DVDRW και ο μόνος επιζών της αναβάθμισης ήταν ένα παλιό-καλό Thermaltake τροφοδοτικό των... 1500W.

Το κόστος

Κάποιοι ίσως θεωρήσουν αδύναμο τον επεξεργαστή, άλλοι την μητρική και το B chipset άλλοι την μνήμη και πολλοί την κάρτα γραφικών. Η αλήθεια είναι πως προσπαθήσαμε να στοχεύσουμε στο καλύτερο value-for-money σύστημα. Αυτό σήμαινε αυτόματα όχι σε οτιδήποτε πάνω από τον 6-πύρηνο Ryzen. Ο 1600άρης αγγίζει χαλαρά τις συχνότητες του 1600X αν κάποιος έχει όρεξη για overclocking και φυσικά κοστίζει λιγότερο ενώ διαθέτει τον «μανίσιο» ανεμιστήρα για όσους βαριούνται τις αναζητήσεις υδρόψυξης.

Ούτε για την μητρική θα χρειάζονταν να ξοδευτεί μια δεκάρα παραπάνω. Παρά τις αρχικές μας προσδοκίες, δεν πωλούνται αυτή τη στιγμή μητρικές που να προσφέρουν δύο M.2 slots σε πλήρη ταχύτητα. Στην καλύτερη θα υπάρχει ένα που είναι PCIe x4 και το δεύτερο θα είναι SATA to M.2 και που πιθανώς θα υπάρχει εκεί μόνον για τις φθηνές APUs. Σε απλά Ελληνικά, αν θέλετε να φτιάξετε τον τρελό υπολογιστή με RAID0 σε δύο Samsung 960 Pro, τότε μάλλον θα πρέπει να αγοράσετε τον... Threadripper που διαθέτει 64 PCIe γραμμές. Από τη στιγμή λοιπόν που θέλαμε να κρατήσουμε το κόστος σε λογικά πλαίσια, ένα «απλό» B350 chipset based board ήταν αρκετό.

Ούτε στη μνήμη ψάξαμε για υπερβολές (βλ. 3200MHz) αλλά εκεί αντιμετωπίσαμε θέματα συμβατότητας που θα αναφερθούν παρακάτω.  Η κάρτα γραφικών είναι πονεμένη ιστορία. Αρχικά εντοπίσαμε μια απίστευτη προσφορά μιας stock GTX1080 στο 1/2~1/3 της κανονικής τιμής, προσφορά που δυστυχώς δεν προλάβαμε. Έτσι συμβιβαστήκαμε σε μια GTX1050Ti μέχρι τουλάχιστον να βρούμε κάτι αντίστοιχο από AMD ή NVidia πλευρά. Η 1050Ti δεν είναι άσχημη επιλογή. Θα καλύψει τους πάντες στο 100% των παιχνιδιών που κυκλοφορούν εφόσον φυσικά αυτοί δεν θελήσουν να παίξουν κάτι σε 4K resolution!

Τέλος, το διαμάντι του configuration μας, το M.2 drive της Samsung. Με ονομαστικές ταχύτητες ανάγνωσης/εγγραφής στα 3.200ΜΒ/sec και 1.800MB/sec αντίστοιχα, αποτελεί ένα τέρας απόδοσης. Για όσους δε απορούν γιατί δεν επιλέξαμε το Patriot που παρουσιάσαμε σε προηγούμενο άρθρο, αυτό είχε να κάνει περισσότερο με το γεγονός πως ο συνεργαζόμενος εισαγωγέας δεν είχε φέρει την έκδοση των 500GB και έτσι αφού απευθυνθήκαμε σε τρίτους, επιλέξαμε την λύση της Samsung. Όσον αφορά δε τη χωρητικότητα, αυτή επιλέχθηκε με το σκεπτικό της αποφυγής μείωσης της απόδοσης με το χρόνο. Όσο μεγαλύτερη χωρητικότητα έχει ένα flash μέσο και όσο πιο άδειο παραμένει, τόσο αποφεύγεται η μείωση της απόδοσης του με τον καιρό.

Ενδεικτικά κόστη (το άρθρο ξεκίνησε να γράφεται πριν... 1 μήνα οπότε οι τιμές λογικά θα έχουν πέσει και άλλο):

  • AMD Ryzen 1600: 264
  • Asus Prime B350-Plus: 128
  • Patriot Viper 16GB (2x8GB kit) DDR4: 138
  • Samsung 960 Evo M.2 500GB: 240
  • Asus GTX1050Ti OC 4GB GDDR5: 194
    • Σύνολο: 964

Μαζί με το κουτί και το DVDRW λοιπόν (χωρίς όμως το κόστος τροφοδοτικού) η σύνθεση αυτή τιμολογείται κάτι τις παραπάνω από €1.000. Δεν θα το έλεγε κανείς ούτε φθηνό (για υπολογιστή στις μέρες μας) ούτε ακριβό (για την απόδοση του).

Η συναρμολόγηση

Θεωρώ πως το πιο περίεργο συναίσθημα στη συναρμολόγηση το βιώσαμε κατά την τοποθέτηση του μικροσκοπικού Samsung M.2 στη πλακέτα, και αυτό γιατί είναι τόσο λιλιπούτειο που σε κάνει να αναρωτιέσαι γιατί υπάρχουν ακόμη οι σκληροί δίσκοι. Εδώ θα πρέπει να αναφέρουμε πως ειδικά για το 960Evo παραγγείλαμε και μια ψήκτρα από χαλκό προκειμένου να κατεβάσουμε την θερμοκρασία λειτουργίας και κατ' επέκταση την μείωση της απόδοσης, καθώς η Samsung χρησιμοποιεί την τεχνική throttling μόλις διακρίνει πως οι θερμοκρασίες πλησιάζουν στο επίπεδο μη αντιστρέψιμης καταστροφής. Δυστυχώς, η Samsung βάζει τα αυτοκόλλητα της στο πάνω μέρος του μέσου, και θα πρέπει είτε να τα αφαιρέσετε (και να χάσετε την τριετή εγγύηση) ή να περάσετε την ψήκτρα χωρίς την ειδική πάστα, κάτι που βασικά είναι μισή δουλειά. Εμείς κάναμε το δεύτερο.

7.3-amd-ryzen-parts

7.4-amd-ryzen-backplate

Όσον αφορά τον Ryzen, έπρεπε να αφαιρέσουμε με ένα κατσαβίδι τις πλαστικές βάσεις της Asus για να τοποθετήσουμε το fan της AMD που χρησιμοποιεί backplate και τέσσερις μεγάλες βίδες. Η  διαδικασία δεν κράτησε παραπάνω από ένα με δύο λεπτά. Εδώ θα πρέπει να δώσουμε συγχαρητήρια στην AMD που συνεχίζει να χρησιμοποιεί αυτό το σύστημα κλειδώματος στη μητρική. Από την άλλη πλευρά η Intel συνεχίζει να σπάει τα νεύρα των τεχνικών με τα fans που χώνονται σε μια τρύπα μέσω πλαστικών βυσμάτων. Πρόκειται απλά για μια μη-πρακτική λύση, καθώς συχνά-πυκνά θα βρεθείτε στη δυσάρεστη θέση να ξηλώσετε όλη τη μητρική από το κουτί προκειμένου να τοποθετήσετε σωστά την ψήκτρα.

Το μεγαλύτερο σοκ αν μη τι άλλο στην όλη διαδικασία ήταν η εγκατάσταση της κάρτας γραφικών. Το προηγούμενο σύστημα φορούσε μία παλιά-καλή GTX760 που με τη σειρά της, απαιτούσε δύο καλώδια από το τροφοδοτικό (1x8pin και 1x6pin) προκειμένου να τροφοδοτηθεί με τα απαιτούμενα... 170W. Βλέπετε πίσω στο σωτήριο έτος... 2013 οι κάρτες γραφικών κατασκευάζονταν με λιθογραφία 28 νανομέτρων. Η GTX1050Ti από την άλλη κατασκευάζεται στα 14 νανόμετρα, και έχει TDP της τάξης των μόλις 75W. Στην πράξη αυτό σημαίνει πως δεν χρειάζεται επιπλέον καλώδιο από το τροφοδοτικό (ούτε καν ένα των 6 pin) και η όλη τροφοδοσία γίνεται μέσω της PCIe θύρας! Ευτυχώς που το Thermaltake PSU είναι modular και απαλλαχθήκαμε από τα επιπλέον καλώδια!

Τέλος όσον αφορά τη μνήμη, αυτή αν και έχει προδιαγραφές 2400MHz, η μητρική την κατέβασε στα 2133MHz. Προφανώς χρειάζεται ρύθμιση δια χειρός ή νέο BIOS, στην πράξη δεν ασχοληθήκαμε εκτενώς με το θέμα περιμένοντας κάποια ενημέρωση από την Asus.

Εγκατάσταση λειτουργικού και drivers

Ο υπολογιστής πήρε εμπρός χωρίς παρατράγουδα και το πρώτο πράγμα που κάναμε ήταν να αναβαθμίσουμε το BIOS (actually UEFI). Παρότι αυτό συνέβη μέσω ίντερνετ, εμείς πήγαμε ένα βήμα παρακάτω και κατεβάσαμε με το χέρι την beta έκδοση η οποία περιείχε την τελευταία έκδοση του AGESA (1.0.0.6). Τι είναι αυτό;

7.5-amd-ryzen-asus-bios-update

Είναι ο low level μικροκώδικας της AMD που αφορά τον επεξεργαστή και τη συνεργασία του με τις άλλες μονάδες λ.χ. τις μνήμες. Πρόκειται για το BIOS του επεξεργαστή αν θέλετε. Επειδή ακριβώς τόσο οι Ryzen επεξεργαστές όσο και η DDR4 τεχνολογία είναι καινούργια, καλό θα είναι να αναβαθμίσετε την μητρική σας στην τελευταία έκδοση υλικολογισμικού που διατίθεται.

Αφού εγκαταστήσαμε τα Windows και τα updates, ξεκινήσαμε μετρήσεις. Και εκεί έρχεται το δεύτερο βήμα που κάποιος πρέπει να κάνει: Βελτιστοποίηση. Οι drivers των Windows είναι generic (πολλοί από αυτούς έχουν ημερομηνία του 2006 ακόμη και αν μιλάμε για Windows 10!) οπότε θα πρέπει να εγκαταστήσετε τους τελευταίους ακόμη και εκεί που δεν φαίνεται να είναι αναγκαίο. Τι σημαίνει αυτό πάλι;

7.6-samsung-nvme-controller

Τα NVMe αποθηκευτικά μέσα που βασίζονται στην M.2 τεχνολογία (ουσιαστικά μιλάμε για μια PCIe x4 θύρα) είναι σχετικά καινούργια. Το πρόβλημα λοιπόν έγκειται πως σε αρκετές περιπτώσεις, τα Windows δεν γνωρίζουν πώς να συμπεριφερθούν στον «δίσκο». Τα περισσότερα προβλήματα παρουσιάζονται λόγω του ότι γράφονται δεδομένα απ' επευθείας στις μνήμες του μέσου (του Samsung 960 Evo στην περίπτωση μας) παρακάμπτοντας την όποια cache RAM διαθέτει αυτό. Αυτό σημαίνει πως το μέσο δεν αποδίδει όπως θα έπρεπε και για να διορθωθεί το πρόβλημα, θα πρέπει να ψάξετε (αν είστε τυχεροί και ο κατασκευαστής νοιάζεται) και να κατεβάσετε τον driver που θα διορθώσει την κατάσταση. Στην περίπτωση του 960Evo, είδαμε σημαντική αύξηση της απόδοσης με την εγκατάσταση του driver της Samsung.

Απόδοση

Ειλικρινά; Αν είχατε ήδη ένα high-end PC, δεν πρόκειται να δείτε ορατές διαφορές σε καθημερινές λειτουργίες όπως σερφάρισμα στο ίντερνετ, κείμενα στο Word, κ.λπ., όλα δείχνουν ίδια είτε έχετε έναν PentiumG με SSD των 550/550 είτε έχετε έναν Ryzen 5/7 με ένα Samsung των 3000/1800. Με αυτό ως σκέψη, το 95% των χρηστών που δεν παίζουν παιχνίδια και δεν τρέχουν βαριά πακέτα δεν χρειάζονται κάτι παραπάνω. Μόλις όμως τρέξετε κάτι τύπου Photoshop με χίλια plug-ins ή ένα Premiere, εκεί αρχίζουν τα ωραία, εκεί ο επεξεργαστής και το αποθηκευτικό μέσο δείχνουν πως κάτι αλλάζει προς το καλύτερο!

Μερικές μετρήσεις 

Τα αποτελέσματα των μετρήσεων μας ήταν αναμενόμενα, εκτός από έναν τομέα που το NVMe μέσο έδειχνε να υστερεί κατά 50% σε σχέση με τις μετρήσεις άλλων χρηστών. Το γιατί; Επειδή πραγματικά όλη η Ryzen αρχιτεκτονική βρίσκεται σε μια... beta φάση, δεν είμαστε προς το παρόν σίγουροι.

7.7-crystal-disk-mark

...το Samsung Magician:

7.8-samsung-magician

Και η θερμοκρασία μετά από μερικούς γύρους... ζεστάματος:

7.9-cpuid

Συμπεράσματα

Τα ερωτήματα που γεννιούνται πίσω από ένα τέτοιο άρθρο είναι πάνω-κάτω αναμενόμενα: Αξίζει η αναβάθμιση; Πόση διαφορά υπάρχει; Μήπως είναι υπερβολή και βιασύνη;

Η απάντηση είναι απλή: Το αν θα αναβαθμίσει κάποιος τον υπολογιστή του σε ένα configuration όπως το παραπάνω (ή και καλύτερο) εξαρτάται καθαρά από τη φύση της εργασίας του.  Για καθημερινή χρήση, πραγματικά ακόμη και ένας PentiumG ή ένας... a6-7300 την κάνει την δουλειά με το παραπάνω. Δώστε σε ένα τέτοιο σύστημα ένα SSD και μπόλικη μνήμη (8/16GB) και θα έχετε καταπληκτική απόδοση στο μισό κόστος. Για να είμαστε ειλικρινείς, ακόμη και ένα Core2Duo να πάρετε με €80 για αυτή τη δουλειά, δεν θα το μετανιώσετε.

Αν από την άλλη, είστε του gaming, ή των βαριών εφαρμογών (επεξεργασία εικόνας ή video, μουσική κ.λπ.), τότε η αναβάθμιση σε ένα τέτοιο σύγχρονο σύστημα είναι μονόδρομος. Για όσους δε θεωρούν το ποσό των €964 υψηλό, ας μην ξεχνάμε πως το τελευταίο iMac Pro ξεκινάει από τα... $5.000!


δημοψήφισμα

Νέα επικαιρότητας: Ποιότητα ή ποσότητα;